Өндірістік бөлім
Біздің әдістеме бойынша үй қояндарын өсіру жануарларды арнайы шағын фермаларда ұстауды көздейді. Шағын ферма ашық алаңға орнатылады және 1,4 м² орын алады. Онда 30-ға дейін қоян, орташа есеппен — 13 қоян сыяды.
Әдістеме әзірлеушісінің деректері бойынша бір шағын фермаға жылына 500 кг құрама жем және 250 кг пішен, бір акселерат қоянға 14 кг құрама жем және 7 кг пішен қажет. Өнім шығымы — 10 күнде бір қоян (4–6 кг), капитал айналымы — шамамен 100 күн.
Шағын фермалардың бірнеше моделі бар, оның ішінде екі қабаттысы да бар. Шаруашылықта олардың қанша болатынын өзіңіз шешесіз: олар үлкен алаңды қажет етпейді. Мысалы, 16 шағын фермадан тұратын ферма үй жанындағы учаскенің шамамен бір сотығын алады. Әзірлеушінің деректері бойынша оны аптасына бір рет күтуге болады, ал өнімділігі аптасына шамамен он ірі қоянды құрайды.
Фермадағы жұмыс механикаландырылған: пішен салғыштар, автосуатқыш және гравитациялық құрама жем астауы бар, сондықтан әзірлеушінің деректері бойынша күтім аптасына 30–40 минут алады. Шағын фермаларды тек +10 °C-тан төмен температурада жылыту керек; тұтынылатын қуат — 30 Вт.
Әдістемеге оқыту Санкт-Петербургтегі бас фермада жүргізілді; сол жерден әдебиет пен шағын фермалардың сызбаларына тапсырыс беруге болатын еді. Мұндай бизнесті ұйымдастыруға басқа шаруашылықтар да, мысалы, «Калигула» (Новосибирск) және «БелАКРО» ОӨК (Белгород) көмек көрсетті — мәліметтер 2013 жылғы жағдай бойынша келтірілген.
Барынша табыс алу үшін бір ферма жеткіліксіз: өнімді қайта өңдеуді, терілерден бұйымдар тігуді және биогумус өндірісін ұйымдастырған жөн.
Шығындар мен кірістер
Бастапқы материалдың болжамды деректері (2013 жыл); пайдаланар алдында оларды өзектендіру қажет.
- Шағын ферманы өз күшімен немесе тапсырыс бойынша жасау — қосымша жабдықсыз 5-тен 20 мың теңгеге дейін.
- Шағын фермадан өнім шығымы — 100 кг-нан бастап ет және 55–60 тері.
- Өтелу мерзімі — алты айдан сегіз айға дейін.
- Тиімді өндірісті 300 шағын фермадан бастап ұйымдастыру ұсынылады: шығындар — жылына шамамен 350 мың теңге (фермалардың құны мен салықтарсыз), кірістер — шамамен 1,5 млн теңге.
Шолу бөлімі
Көптеген жаңадан бастаған кәсіпкерлерді, әсіресе ауылмен байланыстыларын, үй қояндарын өсіру қаншалықты тиімді екені қызықтырады. Төменде осындай бизнестің негізгі аспектілерін қарастыратын және оның табыстылығы туралы қорытынды жасауға көмектесетін бизнес-жоспардың мысалы келтірілген. Қояндарды тек ауылда ғана емес, ірі қалалардың маңында және бағбандық серіктестіктерде де өсіруге болады.
Бизнес-жоспар ет, бауыр және тері сату үшін үй қояндарын өсіретін шаруашылық ашуды көздейді. Ұйымдық-құқықтық нысаны — жеке кәсіпкер: бұл салық салуды, бухгалтерияны және сатып алушылармен есеп айырысуды жеңілдетеді. Шаруашылық 60 басқа есептелген.
Жобаның табыстылығы орташа деп бағаланады: қоян етіне сұраныс төмен және өңірге байланысты, сондықтан көп нәрсе сатып алушыны таба білуге байланысты.
Нарықты талдау
Бұл бөлімде өз өңіріңіздегі осындай шаруашылықтар нарығын егжей-тегжейлі сипаттап, әлеуетті көтерме және бөлшек сатып алушыларды және олардың сатып алу көлемін көрсету қажет.
Өндірістік жоспар
- Жер учаскесін таңдау, жалға алу ақысы барынша аз болғаны жөн. Ең аз мөлшері — 5 сотық: бұл торлар мен қосалқы құрылыстарға жетеді.
- Торлар салу немесе сатып алу. Қолдағы материалдан жасалған өздігінен жасалған торлар үнемдеуге мүмкіндік береді, дайын торлар ыңғайлы әрі функционалды.
- Бастапқы мал басын сатып алу. Бұл жоспарда — 60 бас: 20 еркек қоян және 40 аналық қоян.
- Қоныстандырғаннан кейін шаруашылықты күтуге жұмысшы жалдау және құрама жем сатып алу.
Өткізу жоспары
Өткізу жоспарын жұмысты бастамас бұрын анықтап алу керек, әйтпесе артық өніммен қалуға болады. Негізгі сатып алушылар — ет базарлары, супермаркеттер, жеке ет сатушылар және жеке тұлғалар. Терілерді көбіне тері-тон ательелері мен модельерлер сатып алады. Өткізу табысы көбіне ірі қалаларға жақындығына байланысты.
Қаржылық жоспар
Бұл бөлімде шаруашылықты ұйымдастыруға кететін шығындар мен ықтимал кірістер есептеледі. Төлдің бір бөлігін шаруашылықты кеңейту үшін қалдыруға болады, сонда көлемдер пропорционалды түрде өседі.
Мұндай шаруашылықтың өтелуі бір жылдан аз болуы мүмкін, бірақ бұл бизнестің өз қиындықтары бар, сондықтан ол онымен байыпты айналысуға дайын адамдарға лайық.
